Suyaklar qop. Stiven King

• Muallif: King Stiven

• Tarjimon: Veber V. A.

• Nashriyot: AST

• Tahririyat: Neoclassic

• Seriya: Barcha zamonlarning qiroli

• Muqova: Qattiq | Gazet qog‘oz 84/45

• Sahifalar: 640

• Eni (mm): 135 | Bo‘yi (mm): 210 | Og‘irligi (kg): 0.45

• ISBN: 978-5-17-106936-0

*Mazkur premium segmentdagi nashr Rossiyadan keltirilgan bo‘lib, bosmaxona sanʼatining eng qatʼiy standartlariga muvofiq tayyorlangan va o‘zgacha, yuqori sifati bilan ajralib turadi.

Tavsif

“Men pastdagi uy tomon borishdan qo‘rqardim, ehtimol, u juda uzoq vaqt bo‘sh turgani uchundir, lekin u yerga borish kerakligiga biror lahzaga bo‘lsada shubha qilmadim. Meni nimadir qo‘rqitdimi yoki yo‘qmi, ko‘l bo‘yidagi kottej mening yagona panohim ekanini bilardim. Ammo u yerga borolmasdim. Chunki joyimdan qimirlay olmasdim. Oyoqlarim yerga yopishib qolgandi”...

Mashhur amerikalik yozuvchi Stiven Kingning gotik dahshat romani “Suyaklar qop” ilk bor 1998 yilda nashr etilgan. Besh oy davomida u The New York Times versiyasi bo‘yicha bestsellerlar o‘nligida bo‘lgan.

...Mashhur prozaik Mayk Nunan homilador xotinining o‘limidan so‘ng nafaqat yozish qobiliyatini yo‘qotadi, balki ular birga baxtli bo‘lgan uyda umuman tura olmaydi. Kabuslarni yengishga urinib, u avvalgi uyiga ko‘chib o‘tadi. Ammo u yerda Maykka mistik tushlar tinchlik bermaydi, keyin esa u ko‘lda cho‘kib ketishiga sal qoladi...

2011 yilda AQShda “Suyaklar qop” nomli ikki qismli dahshatli film chiqdi. Unda Mayk rolini Jeyms Bond rolini o‘ynab shuhrat qozongan mashhur britaniyalik aktyor Pirs Brosnan ijro etgan.

Annotatsiya

Xotinining o‘limidan so‘ng ruhiy jarohatlarini davolash umidida kelgan yozuvchi Mayk Nunanni kichik sokin shaharchaga xush kelibsiz.

Arvohlar yashaydigan shinam uyiga xush kelibsiz.

Yildan yilga sirli sharoitlarda odamlar halok bo‘ladigan Qorong‘u Iz ko‘liga xush kelibsiz.

Bu shaharcha Qorong‘u Kuchlar hukmronligi ostida ekan, deb qaror qiladi Mayk. Ammo u bu yerda aslida nimalar sodir bo‘layotganini tushunib yeta oladimi – va buning uchun unga nimalarni qurbon qilishga to‘g‘ri keladi?

Tarkib

– Suyaklar qop, roman

Tarjima: V. Veber

Ekranlashtirishlar (adaptatsiyalar)

2011 - Suyaklar qop (TV)

Iqtiboslar

- «Eng muhimi — bu baxt.»

- «Tun yarmida, ustiga-ustak momaqaldiroq paytida o‘limgacha qo‘rqitadigan narsa, quyoshli yoz tongida ancha qiziqish uyg‘otadi.»

- «Omad degan tushuncha yo‘q. Hamma narsa faqat taqdir va to‘g‘ri tanlov bilan belgilanadi.»

Muallif haqida:

Stiven King

Mashhur zamonaviy yozuvchi, ellikdan ortiq roman, ikki yuzdan ortiq hikoya, bir nechta non-fikshn kitoblar va ko‘plab esselar muallifi. Muallifning ko‘plab asarlari katta ekran yoki televideniye uchun ekranlashtirilgan.

Рецензии читателей об издании (взяты из открытых источников):

- «Bu haqiqatan ham o‘z sirlari va skeletlari bor kichik shaharchadagi juda mistik va atmosferali hikoya edi. Agar Kingning ko‘p kitoblarida mistika fonda va kitob oxirida sezilsa, bu yerda u butun kitobni qamrab olgan. Bu arvohlar haqidagi hikoya. O‘tmish jumboqlari, yaqin odamni yo‘qotish, hayotini yo‘lga qo‘yish va aqldan ozmaslikka urinishlar. Bu yerda bosh qahramon — xotini to‘satdan vafot etgan yozuvchi. Biz u bilan birga sevgilisini yo‘qotishning barcha bosqichlarini boshdan kechiramiz. Ammo bu o‘lim nomuvofiqliklarga to‘la, va bosh qahramon xotinini oxirigacha tanimagandek his qiladi. Javoblarni topish uchun u ko‘l bo‘yidagi «Sara-Xoxotushka» qishloq uyiga, odamlari o‘ziga xos berk va jips kichik shaharchaga borishga majbur bo‘ladi. Ammo uyda va uning atrofida faqat u yashamayotgandek... Menga hikoya yoqdi. Hellouin uchun juda mos. Ehtimol, sevimli bo‘lib qolmas, chunki men uning kitoblarida psixologiyani ko‘proq yoqtiraman.»

- «“Dahshat ustasi”ning qiziqarli romani, aslida, men uchun, syujetning alohida originalligidan ko‘ra, “yozuvchi oshxonasi”ning ochib berilishi nuqtai nazaridan qiziqarli. Stiven Kingga har doim yozuvchilar haqidagi hikoyalar zo‘r chiqqan – va bunday halol professional o‘z-o‘zini aks ettirish muallifning ijodiga umuman qo‘shimcha jozibali notalarni beradi. Ha, va kasbni ommalashtirishga “Suyaklar qopi” kabi asarlar, meningcha, juda ko‘p hissa qo‘shadi.»

- «Bu romanda King dahshat ustasi emas, nozik psixolog. “Suyaklar qopi” – bu sevgi, yo‘qotish va ayb haqidagi g‘amgin, ma’yus asar. Ha, bu yerda arvohlar va dahshatli voqealar bor, lekin kitobning yuragi – bosh qahramonning his-tuyg‘ulari. O‘qib bo‘lgandan keyin uzoq vaqt kimdir dardini boshdan kechirgandek tuyg‘u tark etmaydi. Juda kuchli, kattalar kitobi. Hozircha Stiven Kingdan eng sevimli asarim. Tavsiya qilaman»

- «Stiven Kingni juda yaxshi ko‘raman. Uning syujetlari, qahramonlari, psixologizmi va o‘z asarlariga hamda boshqa asarlarga ishoralari uchun. Vaqti-vaqti bilan Dafna dyu Moryening “Rebekka”si atmosferasiga ko‘chib o‘tish qalbimni isitdi. Muallifdan kam kitob o‘qiganim yo‘q, ammo hozircha bu eng ko‘p jinsiy aloqaga to‘yingani bo‘lib turibdi. Men uni o‘qir ekanman, qizarib ketdim. Muallif har doimgidek yuqori saviyada. Ajablanarli darajada atmosferali va o‘ziga tortuvchi roman. Oxirgi betini o‘girmagunimcha nafas ololmadim.»

- «Bu mening Stiven Kingdan o‘qigan yettinchi asarim. Kitob biroz cho‘zilgan. Syujet xotini o‘lgan yozuvchi erkak haqida hikoya qiladi. G‘amgin hikoya mistik va joylarda qo‘rqinchli hikoyaga aylanadi.»

- «Stiven Kingning kitoblarini katta qiziqish bilan o‘qiyman, filmlarini ko‘raman. Har bir yangi kitob yangi taassurotlar olib keladi, muallif hech qachon takrorlanmaydi, u yangi va yangi narsalar yaratish ustasi, ular har gal o‘ziga tortadi va uzilishsiz o‘qiysiz. Butun King shunda. Bu kitob ham istisno emas – o‘qing, zavqlaning, yangi qo‘rquvlar bilan kurashing. Yoqimli o‘qish tilayman.»

- «“Suyaklar qopi” — bu etalon King: aqlli, ko‘pqirrali va o‘tkir. Kitob yurakni tezroq urishga majbur qiladi, miya esa qahramon bilan birga jumboqlarni yechib, to‘liq quvvatda ishlaydi. Agar o‘tmish arvohlari adolatni tiklash uchun jonlanadigan hikoyalarni sevsangiz, bu asar sevimlilaringizdan biriga aylanadi! Juda uzoq vaqt oldin o‘qiganman, lekin taassurotlar hali-hanuz saqlanib qolgan.»

- «Barcha o‘quvchilarga katta salom! Bugun men “Suyaklar qopi” haqida fikr bildirishga qaror qildim. Tan olaman, Kingning ishi meni hayratga soldi. Kitob o‘z mistikasi bilan o‘rab oladi, o‘quvchini bosh oyoq ichiga yutadi. Kingning muxlislari uning yozuvdagi an’analarini taniydi, hammasi har doimgidek ajoyib. “Shunchaki dahshat” muxlislariga esa ikki karra yoqadi. Umuman olganda, barchaga chin ko‘ngildan o‘qishni tavsiya qilaman! Afsuslanmaysiz!»

- «Annotatsiyani o‘qiganimda, bu kitob asablarni qitiqlash uchun yaxshi imkoniyat bo‘ladi deb o‘ylagandim, ammo oxir-oqibat rostdan ham qo‘rqinchli bo‘ldi. Barcha mualliflar ichida meni odatda Shirli Jekson va Stiven King qo‘rqitadi (King aynan Jeksonning ijodini yuqori baholagani ajab emas), shu bilan birga ularning hikoyalaridan bir vaqtning o‘zida dahshatga tushaman va yovvoyi zavqlanaman. Bu roman ham meni qattiq kuchlanishda ushlab turdi, menga ayniqsa hikoyaning gotik, g‘ayritabiiy elementlarga ega ekanligi yoqdi. Bosh qahramon bilan sodir bo‘lgan voqealar ba’zan sehrat yuborar, shunchalar rang-barang tasvirlangan. Bu romanga “qo‘rqinchli zavq” iborasi haqiqatan ham mos tushadi. Faqat oxiri meni xafa qildi, u juda yoqimsiz, oxir oqibat butunlay g‘ayrireal narsaga aylanib ketadi.»

- «Ko‘l bo‘yidagi kichik shaharchada yashagan yozuvchining hikoyasi qonimni qotirib yubordi. Kingdagi barcha mistikani cheksiz sevaman – zombi yoki apokalipsis emas, epidemiya yoki vaqt bilan o‘yinlar emas, balki klassik mistika, ezgu atmosfera, g‘ayritabiiy narsa va qahramonlarda (va o‘quvchilarda) chinakam dahshat uyg‘otuvchi narsa. Qisman realizm yetishmadi, lekin shaxsan men uchun bu faqat ortiqcha, bu yerda sog‘lom fikr noma’lum narsaning ezgu atmosferasida cho‘kadi. Bosh qahramon, Mayk, ni kuzatish qiziqarli, ammo syujetning o‘zini kuzatish, hozirgi va o‘tmishdagi voqealarni yechish va miyada jamlash ham kam qiziq emas. Barcha Stiven King muxlislariga zavq bilan tavsiya qilaman. Eng kuchli emas, lekin shunga qaramay, “dahshat ustasi” ruhidagi ajoyib roman.»

- «Bu roman mening Stiven King ijodi bilan tanishuvim bo‘ldi. Ko‘pchilik zerikarli boshlanishidan shikoyat qiladi, lekin aynan shu qismda bosh qahramonning qalbi – uning kechinmalari, dardlari ochiladi... Shaxsan menga bu haqda o‘qish zerikarli bo‘lmadi. Stiven Kingga bosh qahramon his-tuyg‘ulari ko‘lamini to‘liq, keng ochib bergani uchun alohida hurmat...»

- «Dastlab roman menga juda zerikarli va haddan tashqari sekin tuyuldi: bosh qahramonning ko‘p mulohazalari, maishiy detallar, xotiralar. Birinchi boblarni unchalik qiziqishsiz o‘qirdim va hatto kitob meni o‘ziga tortmaydi deb o‘ylardim. Ammo voqealar rivojlangani sayin syujet meni tobora ko‘proq o‘ziga tortdi. Sekin-asta taranglik kuchayadi, mistik detallar, o‘tmish sirlari, g‘alati hodisalar paydo bo‘ladi va bir lahzada kitobdan voz kechishning iloji qolmaydi. Aynan shunda, nazarimda, Kingning iste’dodi namoyon bo‘ladi – u o‘quvchini asta-sekin atmosferaga cho‘mdirib, so‘ng butunlay diqqatni o‘ziga qarata oladi. U shunchaki o‘quvchini arvohlar va sirlar bilan qo‘rqitish bilan cheklanmay, Amerika jamiyatidagi shafqatsizlik, xurofot va adolatsizlikni ko‘rsatadi. Kitobda irqiy tengsizlik mavzusi yaqqol seziladi va muallif qora tanlilar huquqlarini himoya qilib, diskriminatsiyaga qarshi ochiqchasiga chiqadi. Shu sababli roman nafaqat dahshat, balki insoniy shafqatsizlik, xotira va ayb haqidagi jiddiy hikoya sifatida ham qabul qilinadi.»

- «Kingning bu kitobi meni dahshatlari bilan emas, balki his-tuyg‘ulari bilan o‘ziga tortdi. «Suyaklar qopi» — bu yozuvchi Mayk Nunan haqidagi hikoya. U xotinining o‘limidan so‘ng o‘zini yo‘qotadi va shu bilan birga hayot mazmunini ham. U endi kitob yoza olmaydi. O‘zini biroz yig‘ishtirish, dam olish va chalg‘ish uchun u ko‘l bo‘yidagi «Sara xoxotushka» deb nomlangan eski uyiga jo‘naydi va u yerda nafaqat o‘tmish arvohlari, balki juda real yo‘qotish dardiga duch keladi. King bu yerda shunchaki «karavot ostidagi maxluqlar»ni emas, balki inson ichidagi maxluqni ko‘rsatadi. Mayk — tirik qahramon, gohida jonga tegadigan, gohida ayanchli, lekin haqiqiy. U orqali yaqin insonni yo‘qotgandan keyingi yolg‘izlik va bo‘shliqni juda o‘tkir his etasiz. Ko‘l bo‘yidagi shaharchada u ajoyib oila — ona va qiz bilan tanishadi. Metti va kichkina Kira — bu qorong‘u hikoyadagi yorug‘lik nurlari. Metti kuchli va mehribon, shu bilan birga mo‘rt, Kira esa shunchaki maftun qiladi — shunchalik tirik qizki, qahramondan ko‘ra ko‘proq u uchun qo‘rqib ketasiz. Aynan ularning chiziqlari romanni nafaqat qo‘rqinchli, balki juda insoniylashtiradi. Mistika bu yerda dramani kuchaytirgich vazifasini o‘taydi: g‘alati tovushlarga to‘la uy, arvohlar, ichida go‘yo yovuz xotira yashaydigan ko‘l. Ha, qo‘rqinchli sahnalar yetarli, ammo qalbga eng ko‘p zarba beradigan narsa ular emas, balki sukunat lahzalari — qahramon qayta-qayta xotini va o‘zining nochorligi haqida o‘ylaydi. Men uchun «Suyaklar qopi» — bu qo‘rqinchli film emas, balki o‘tmish har doim ta’qib qilishi haqidagi roman. Va bu yerda qo‘rquv nafaqat arvohlardan, balki sevgan narsangni qo‘yib yuborish qanchalik qiyinligidan.»

- «Kingdan uzoq vaqt hech narsa o‘qimasam, doim sog‘ina boshlayman. Uning psixologizmi, yumori va xarizmatik personajlarini. Stiven King shunchaki mistika va dahshat aralashmasi emas, bu avvalo inson tabiatini bilish va uni qog‘ozda ajoyib ifodalash qobiliyatidir. Bu romanda bosh qahramon — yozuvchi. Nazarimda, Kingning deyarli har ikkinchi kitobi yozuvchi haqida, lekin bundan faqat yaxshi, chunki u xayoliy personaj prizmasi orqali o‘z hayotiy tajribasi va bu og‘ir kasbning mashaqqatlarini baham ko‘rishini juda yaxshi ko‘raman, ayniqsa hayot va xayoliy dunyo o‘rtasidagi yozuvchilikning nozik chegarasi haqida mulohaza yuritganda. Shunday qilib, syujet markazida Derridan Mayk Nunan, u xotinini yo‘qotishni og‘ir boshdan kechiradi. Shu qadar og‘irki, yozish qobiliyatini yo‘qotadi. Yaxshiyamki, uning yengida bir kozir bor — fojiadan ancha oldin yozilgan bir-ikkita romani va shu tufayli u lit. agenti oldida biroz vaqt yutib oladi. O‘ziga kelish uchun Mayk Kasl-Rokga, Dark Trace ko‘liga, qishloqdagi uyiga jo‘nashga qaror qiladi. Ana o‘sha yerda o‘tmish arvohlari va qo‘shnilikdagi real dushmanlar bilan o‘ralashib ketgan aql bovar qilmaydigan chalkash hikoya boshlanadi. Juda g‘ayrioddiy roman bo‘libdi, qorong‘u, sirli va hatto biroz sentimental. Muallifning muxlislari, albatta, o‘qishlari kerak!»

Kitob haqida qisqacha:

Muallif: King Stiven

Tarjimon: Veber V. A.

Nashriyot: AST

Tahririyat: Neoclassic

Seriya: Barcha zamonlarning qiroli

Muqova: Qattiq | Gazet qog‘oz 84/45

Sahifalar: 640

Eni (mm): 135 | Bo‘yi (mm): 210 | Og‘irligi (kg): 0.45

ISBN: 978-5-17-106936-0