• Nomi : Zafar darvozasi
• Muallifi : Erich Maria Remarque
• Janri : Roman, tarixiy drama, psixologik proza
• Muqovasi : Qattiq muqova
• Varaq soni : 320–380 (taxminiy)
“Zafar darvozasi” Remarqning eng mashhur romanlaridan biri bo‘lib, Ikkinchi jahon urushi boshlanishi arafasidagi Parij hayotini chuqur va dramatik tarzda yoritadi. Asar bosh qahramoni — Germaniyadan qochgan, yurti tomonidan ta’qib qilingan shifokor Ravik — yashirincha yashashga, tirikchilik qilishga va o‘zini dunyodan berkitishga majbur. U o‘tmishdagi azobli xotiralardan qutula olmaydi, biroq hayotning og‘irliklariga qaramay, insoniylikni saqlab qolishga urinadi.
Ravikning hayoti, taqdiri va ichki iztiroblari fonida Parijning qorong‘i, beqaror, urush shamoli esib turgan manzaralari tasvirlanadi. Asarda muhabbat mavzusi ham markaziy o‘rin egallaydi. Ravikning Jоanna ismli ayolga bo‘lgan muhabbati uni qayta tiriltirayotgandek bo‘lganida ham, o‘tmishdagi zulm va siyosiy ta’qiblar ularga tinchlik bermaydi.
Roman insonning ruhiy chidamliligi, erkinlikka chanqoqligi va o‘tmish jarohatlari bilan kurashi haqidagi teran asardir. Remarque har bir sahifada insonning ichki fojiasini, qochqinlikning alamini va urush soyasidagi jamiyatning beqarorligini juda kuchli tasvirlaydi. “Zafar darvozasi” — nafaqat muhabbat hikoyasi, balki hayot uchun kurash, yashashga bo‘lgan intilish va insoniylikni saqlab qolish haqida.

