Temir tovon asari, Jek London, yumshoq muqovali

Agar erkinlik va adolat orzulari Temir tovonga duch kelsa, insoniyat qanday yo‘l tutadi?

Jek Londonning 1908-yilda yozilgan mazkur romani zamonaviy distopiya janrining ilk namunalaridan biridir. Asarda AQSHda oligarxiyaning kuchayishi, xalqning ezilishi va tenglik orzularining Temir tovon ostida bostirilishi tasvirlanadi.

Bu zulm va qarshilik, umid va mag‘lubiyat, insoniyat kelajagi va siyosiy kurash haqida yozilgan dahshatli bashoratdir. Jek London unda o‘zining eng keskin sotsialistik qarashlarini ochiq ifoda etadi, jamiyatning qorong‘i kelajagini esa go‘yo oldindan ko‘rgandek tasvirlaydi. Asar chop etilganidan ko‘p o‘tmay, undagi tasvirlarning hayotga yaqinligi tanqidchilarni ham, o‘quvchilarni ham hayratga soldi. Shu bois «Temir tovon» siyosiy adabiyotning eng yuksak durdonalaridan biri sifatida e’tirof etiladi.

Bugun ham dunyo bo‘ylab kuch, zulm va tengsizlik dolzarbligini yo‘qotmagan bir davrda «Temir tovon» o‘quvchini o‘ylashga, o‘z zamonasi bilan solishtirishga chorlaydi.