“Shum bola” — o‘zbek adabiyotining nodir durdonalaridan biri bo‘lib, taniqli adib G‘afur G‘ulom tomonidan yaratilgan mashhur qissadir. Ushbu asar bir necha avlod kitobxonlari tomonidan sevib mutolaa qilinib kelinmoqda. Qissada sho‘x, harakatchan va topqir bolaning turli sarguzashtlari qiziqarli hamda samimiy uslubda hikoya qilinadi. Asar voqealari o‘quvchini bosh qahramon bilan birga kuldiradi, o‘ylantiradi va hayot saboqlarini anglashga undaydi.
Qissa orqali o‘sha davr jamiyatining turmush tarzi, odamlarning yashash sharoiti, bolalarning orzu-intilishlari va kundalik hayoti yorqin tasvirlangan. Bosh qahramon turli qiyinchiliklarga duch kelsa-da, o‘zining topqirligi, jasorati va hayotga bo‘lgan qiziqishi bilan har bir vaziyatdan chiqib ketishga harakat qiladi. Shu sababli asar yosh kitobxonlar uchun nafaqat qiziqarli mutolaa, balki tarbiyaviy ahamiyatga ega manba ham hisoblanadi.
“Shum bola” kitobi do‘stlik, mehr-oqibat, mehnatsevarlik, sabr-toqat va insoniylik kabi muhim qadriyatlarni targ‘ib qiladi. Asardagi voqealar sodda va ravon tilda yozilgani sababli maktab yoshidagi bolalar ham uni qiziqib o‘qiydilar. Kitob bolalar tasavvurini boyitadi, mutolaa madaniyatini rivojlantiradi va milliy adabiyotimizga bo‘lgan qiziqishni oshiradi.
Mazkur asar o‘zbek bolalar adabiyotining klassik namunalaridan biri bo‘lib, oilaviy kutubxona, maktab kutubxonasi va sovg‘a uchun ham munosib tanlov hisoblanadi. G‘afur G‘ulomning yuksak mahorati, hayotiy kuzatuvlari va o‘ziga xos yumori ushbu kitobni bugungi kunda ham dolzarb va sevimli asarlar qatorida saqlab turadi. Kitob yosh kitobxonlarga quvonch ulashish bilan birga, ularda yaxshilik, rostgo‘ylik va insoniy fazilatlarni qadrlash tuyg‘ularini shakllantirishga yordam beradi.

