"Sariq devni minib" — o‘zbek bolalar adabiyotining eng mashhur va sevimli asarlaridan biri bo‘lib, Xudoyberdi To‘xtaboyev tomonidan yozilgan. Asarda Hoshimjon ismli sho‘x, xayolparast va sarguzashtlarga qiziqadigan bolaning hayoti va boshidan kechirgan g‘aroyib voqealari tasvirlanadi.
Hoshimjon o‘qishni unchalik yoqtirmaydigan, tezroq mashhur va boy bo‘lishni orzu qiladigan bola bo‘ladi. U ko‘p mehnat qilmasdan, turli sehrli imkoniyatlar yordamida o‘z orzulariga erishishni xohlaydi. Bir kuni u sehrli kuchga ega bo‘lgan buyum orqali ajoyib sarguzashtlarga duch keladi. Ammo vaqt o‘tishi bilan u hayotda faqat orzu qilish emas, balki bilim olish, mehnat qilish va halol yashash muhimligini tushunib boradi.
Asarda Hoshimjon turli qiziqarli voqealarni boshdan kechiradi, ko‘plab insonlar bilan uchrashadi va o‘z xatolaridan saboq oladi. Uning sarguzashtlari orqali yozuvchi dangasalik, yolg‘onchilik va oson yo‘l bilan muvaffaqiyatga erishishga intilishning noto‘g‘ri ekanini ko‘rsatadi. Asar hazil-mutoyiba, fantaziya va hayotiy saboqlarga boy.
Kitobning asosiy g‘oyasi — inson o‘z kuchi, bilimi va mehnati bilan maqsadiga erishishi kerakligidir. "Sariq devni minib" bolalarni bilim olishga, ota-onani hurmat qilishga, halol va mehnatsevar bo‘lishga chaqiradi. Qiziqarli voqealari va kulgili holatlari sababli bu asar ko‘plab avlod kitobxonlari tomonidan sevib o‘qiladi.

