Ushbu to‘plamga Lev Nikolayevich Tolstoyning (1828–1910) ijodiy yetuklik davrida yozilgan asarlari kiritilgan: “Oilaviy baxt” romani; “Albert”, “Ivan Ilichning o‘limi”, “Polikushka”, “Shayton”, “Soxta kupon”, “Xolstomer” qissalari; “Markerning qaydlari” va “Balldan keyin” hikoyalari; “Assuriya podshosi Asarxadon” ertagi hamda “Uch o‘g‘il” masali.
Yozuvchi o‘z yoshi va hayotiy tajribasi balandligidan turib, turli hayotiy vaziyatlarga nazar tashlaydi. Tasodif tufayli o‘tib ketadigan ilk muhabbat, behuda barbod bo‘lgan iste’dod, nikohdagi insonlar o‘rtasidagi tuyg‘ular va munosabatlarning o‘zgarishi tasvirlanadi. Patologik ehtiros, qimor va ichkilikbozlik insonni yemiruvchi kuch sifatida ko‘rsatiladi. Ayrim asarlar masal xarakteriga ega. Tolstoy qahramonlari boshqalarga ozor yetkazish orqali o‘zlariga ham zarar yetkazayotganini anglaydilar. Yovuzlik yovuzlikni, ezgulik esa ezgulikni tug‘dirishini tushunadilar. Ular o‘lim oldida o‘tgan umrlarini tahlil qilib, o‘zlariga savol beradilar: ular haqiqatan ham baxtli bo‘lganmidi?

