Pol Ekman: Yolg‘on psixologiyasi

"Yolg‘on psixologiyasi" - amerikalik psixolog Pol Ekmanning kitobi bo‘lib, u yolg‘on, aldovning tabiati va inson xulq-atvoridagi nosamimiylik belgilarini aniqlashga bag‘ishlangan. Muallif yolg‘onni shunchaki yolg‘on gapirish emas, balki nutq, ovoz, yuz ifodasi, his-tuyg‘ular va boshqa xulq-atvor elementlari bir vaqtning o‘zida ishtirok etadigan murakkab psixologik jarayon sifatida ko‘rib chiqadi. Kitob nima uchun odamlar yolg‘on gapirishlarini, qanday vaziyatlarda aldashlarini va nima uchun yolg‘onni faqat so‘z orqali aniqlash yetarli emasligini tushunishga yordam beradi.

Asosiy mavzulardan biri noverbal xulq-atvordir. Ekman inson o‘zining haqiqiy his-tuyg‘ularini yashirishga uringanida yuz ifodalari, hissiy reaksiyalar va yuz ifodalaridagi qisqa muddatli o‘zgarishlarni o‘rganadi. Emotsiyalarning odatiy ifodalanishi va inson nimanidir yashirishga urinayotganligi belgilari o‘rtasidagi farqqa alohida e’tibor qaratiladi. Shu bilan birga, kitob aldovni aniqlash oddiy "yuzga qarab o‘qish" emas, balki suhbat konteksti, inson xulq-atvorining o‘ziga xos xususiyatlari va aniq vaziyatni hisobga olishni talab qiladigan ancha murakkab vazifa ekanligini ko‘rsatadi.