O voennom iskusstve, Nikkolo Makiavelli

"Harbiy san’at haqida" risolasi atoqli florensiyalik mutafakkirning hayotlik chog‘ida chop etilgan yagona yirik nazariy asaridir. Odatiy qonun-qoidalardan chetga chiqib, muallif urushni shunchaki qo‘shinlar to‘qnashuvi emas, balki davlat siyosatining davomi va har qanday jamiyat mustaqilligining eng muhim asosi sifatida ko‘rib chiqadi. Kitobda qo‘shinlarni butlash tamoyillari, taktik saflanishlar, askarlar intizomi va psixologiyasi batafsil tahlil qilingan. Muallif yollanma qo‘shinlar tizimini qattiq tanqid qilib, o‘z vataniga sodiq bo‘lgan xalq lashkarini tuzish zarurligini isbotlaydi. Antik davr tajribasini Uyg‘onish davrining shafqatsiz voqeliklari bilan uyg‘unlashtirgan holda, bu asar o‘quvchiga ko‘p asrlar davomida siyosatchilar va yetakchilar uchun dolzarb bo‘lib kelayotgan hokimiyat strategiyasi, inson ommasini tashkil etish va g‘alaba qonunlari haqida chuqur tasavvur beradi.