Magnitli shippaklar

Har birimiz kundalik oyoq kiyimimizga o‘rganib qolganmiz. Hovlida sayr qilish, mahallaga chiqish, ish bilan borib kelish, oshxonada yugur-yugur qilish yoki mehmon kutish — biz yillar davomida kun bo‘yi oyoqda yuramiz: kimdir odatdagi yassi shippak va shiferlarda, kimdir qattiq tufli, botinka yoki oddiy yassi tagcharmli poyabzalda. Bizga bu har kuni kiyiladigan eng arzon va qulay poyabzal bo‘lib tuyuladi, ammo kamdan-kam odam bu odat sog‘lig‘imizga qanday ta’sir qilishi haqida o‘ylaydi.

Kundalik poyabzal va shippaklarning aksariyat turlari oyoq panjasining to‘g‘ri anatomik tayanchi va amortizatsiyasiga ega emas. Qattiq pol, plitka yoki asfalt ustida har bir qadam tashlaganingizda zarba to‘lqini to‘g‘ridan-to‘g‘ri tovonlar, tizzalar va umurtqa pog‘onasiga uriladi. Vaqt o‘tishi bilan oyoq kafti yassilanib, tovon shporasi paydo bo‘ladi, tovonlar yoriladi, kechga borib esa oyoqlar "yonadi," shishadi va og‘irlashadi.

Qadimgi sharq donishmandligida shunday deyilgan: "Daraxt ildizi bilan quriydi, inson esa oyog‘idan qariydi." Biz kundan-kunga noto‘g‘ri, anatomik bo‘lmagan poyabzalda yurganimizda, oyoqlarda qon va quvvat to‘xtab qoladi va bu og‘irlik asta-sekin yuqoriga ko‘tariladi, tizza va beldagi og‘riqlar, bosimning o‘zgarishi va doimiy charchoq bilan namoyon bo‘ladi.