Akusherlik va ginekologiya F.M. Ayupova, G.A. Ixtiyarova darslik

Batafsil tasnif

“Akusherlik va ginekologiya” — ayollar reproduktiv salomatligi, homiladorlik, tug‘ruq, tug‘ruqdan keyingi davr hamda ginekologik kasalliklarning asosiy nazariy va amaliy masalalarini yorituvchi tibbiy darslik. Kitob tibbiyot yo‘nalishida tahsil olayotgan talabalar, klinik ordinatorlar va akusher-ginekologiya sohasida faoliyat yuritayotgan mutaxassislar uchun mo‘ljallangan.

Darslikda akusherlikning asosiy tushunchalari, ayol organizmida homiladorlik davrida yuz beradigan fiziologik o‘zgarishlar, homilaning rivojlanishi, homiladorlikni kuzatish va tug‘ruqqa tayyorgarlik masalalari izchil bayon etiladi. Homilador ayolning holatini baholash, ona va homila salomatligini nazorat qilish hamda xavf omillarini erta aniqlashga alohida e’tibor qaratiladi.

Kitobning muhim qismlaridan biri normal va patologik tug‘ruq jarayonlariga bag‘ishlangan. Tug‘ruq bosqichlari, bachadon qisqarishlari, homilaning tug‘ruq yo‘llari orqali harakatlanishi, ona va homilaning holatini kuzatish, shuningdek, tug‘ruq vaqtida tibbiy yordam ko‘rsatish tamoyillari tushuntiriladi.

Shuningdek, darslikda homiladorlik va tug‘ruq davridagi asoratlar keng yoritiladi. Jumladan, qon ketishlar, gipertenziv holatlar, homiladorlikning muddatidan oldin uzilishi, muddatidan oldingi tug‘ruq, homilaning noto‘g‘ri joylashuvi, tug‘ruq faoliyatining buzilishlari va boshqa akusherlik patologiyalari ko‘rib chiqiladi.

Tug‘ruqdan keyingi davr ham alohida yoritilib, ona organizmining tiklanishi, yangi tug‘ilgan chaqaloqni parvarish qilish, emizish, tug‘ruqdan keyingi asoratlarni aniqlash va oldini olish masalalari bayon etiladi.

Ginekologiya bo‘limida ayol jinsiy tizimining asosiy kasalliklari, yallig‘lanish jarayonlari, hayz sikli buzilishlari, gormonal o‘zgarishlar, bachadon va tuxumdon patologiyalari, bepushtlik va boshqa reproduktiv muammolar haqida ma’lumot beriladi.

Kasalliklarni aniqlashda qo‘llaniladigan diagnostika usullari — anamnez yig‘ish, klinik ko‘rik, laborator tekshiruvlar, ultratovush diagnostikasi va boshqa zamonaviy usullar haqida ham tushunchalar beriladi. Darslikda tashxis natijalarini to‘g‘ri baholash va davolash taktikasini tanlashning asosiy tamoyillari yoritiladi.

Davolash bo‘limlarida konservativ va jarrohlik usullari, dori vositalaridan foydalanish, shoshilinch yordam ko‘rsatish va bemorni keyingi kuzatuvga olish kabi amaliy masalalar bayon etiladi. Shu bilan birga, kasalliklarning oldini olish, profilaktik ko‘riklar va reproduktiv salomatlikni saqlashga ham alohida e’tibor qaratiladi.

Darslikning amaliy ahamiyati shundaki, u nazariy bilimlarni klinik vaziyatlar bilan bog‘lashga yordam beradi. Talaba nafaqat kasalliklarning sabablari va belgilarini, balki bemorni tekshirish, tashxis qo‘yish, davolash rejasini tuzish va profilaktik choralarni belgilash kabi amaliy ko‘nikmalarni ham egallashi mumkin.

Umuman olganda, “Akusherlik va ginekologiya” ayollar salomatligi va reproduktiv tibbiyotning eng muhim yo‘nalishlarini qamrab oluvchi o‘quv adabiyoti bo‘lib, bo‘lajak shifokorlarning nazariy bilimlarini mustahkamlash va klinik fikrlashini rivojlantirishga xizmat qiladi.